عوارض جراحی پروتز سینه: آنچه پیش از عمل باید بدانید

داشتن ظاهری که از آن راضی باشید برای همه اهمیت دارد و بسیاری از خانم‌ها به‌دلیل کوچک بودن یا افتادگی سینه از ظاهر خود ناراضی‌اند. جراحی سینه و گذاشتن پروتز در سال‌های اخیر در میان خانم‌های جوان رایج شده است، اما پروتز سینه یک عمل جراحی واقعی با عوارض احتمالی است و باید با آگاهی کامل و انتخاب درست پزشک انجام شود. در این مقاله از ستاره آبی عوارض زودرس و دیررس، نکات مربوط به بارداری و شیردهی، روش‌های غیرجراحی و معیارهای انتخاب جراح را بررسی می‌کنیم.

۱. عوارض زودرس و دیررس پروتز سینه

عوارض پروتز پستان به دو دسته تقسیم می‌شوند: عوارضی که در روزها و هفته‌های اول پس از عمل رخ می‌دهند (زودرس) و عوارضی که ماه‌ها یا سال‌ها بعد ظاهر می‌شوند (دیررس).

مهم‌ترین عارضه دیررس: کپسولار کنترکچر

بدن در برابر هر جسم خارجی، لایه‌ای از بافت پیوندی به نام کپسول دور آن می‌سازد. در برخی افراد این کپسول منقبض و سفت می‌شود و باعث درد، سفتی و بدشکلی پستان می‌گردد. شدت آن را معمولاً با درجه‌بندی بیکر (Baker) از یک تا چهار مشخص می‌کنند. در درجه‌های شدید، جراحی مجدد برای برداشتن کپسول و خارج کردن یا تعویض پروتز لازم است.

عفونت پس از عمل

عفونت از عوارض زودرس است و در بسیاری از موارد با آنتی‌بیوتیک به‌تنهایی کنترل نمی‌شود؛ در این حالت راه درمان خارج کردن پروتز است. گذاشتن مجدد پروتز معمولاً چند ماه (اغلب حدود سه تا شش ماه) بعد و پس از بهبود کامل انجام می‌شود. زمان دقیق را جراح تعیین می‌کند.

پارگی پروتز

با ورود پروتزهای سیلیکونی نسل جدید با ژل منسجم (کوهزیو)، خطر نشت ژل به بافت‌های اطراف کمتر شده است. در پروتزهای حاوی آب‌نمک، پارگی باعث کاهش ناگهانی حجم پستان می‌شود. پروتز پاره‌شده باید با نظر جراح تعویض یا خارج شود، چون باعث ناهماهنگی شکل پستان می‌شود. پروتز سینه عمر نامحدود ندارد و معمولاً پس از ۱۰ تا ۲۰ سال نیاز به بررسی یا تعویض پیدا می‌کند.

لنفوم مرتبط با پروتز (BIA-ALCL)

نوع نادری از سرطان سیستم ایمنی با پروتزهای دارای سطح زبر (تکسچرد) ارتباط دارد. این عارضه نادر است و در بیشتر موارد با خارج کردن پروتز و کپسول در مراحل اولیه درمان‌پذیر است. تورم یا جمع شدن مایع دور پروتز بعد از سال‌ها را جدی بگیرید و به جراح اطلاع دهید.

۲. فریب دستمزدهای ارزان را نخورید

متأسفانه برخی افراد به‌دلیل تبلیغات گمراه‌کننده و هزینه کمتر، به افرادی مراجعه می‌کنند که صلاحیت کافی ندارند. در برخی بیماران علاوه بر گذاشتن پروتز، لازم است بافت سینه جابه‌جا شود (لیفت یا ماستوپکسی). اگر پزشک این نیاز را تشخیص ندهد، پروتز نه‌تنها زیبایی ایجاد نمی‌کند بلکه به بدفرمی پستان منجر می‌شود و اصلاح آن گاهی دشوار یا ناممکن است.

همین نکته درباره همه خدمات زیبایی صدق می‌کند: پیش از هر اقدام، پزشک و مرکز درمانی معتبر را انتخاب کنید و اطلاعات کافی به دست آورید. برای نمونه درباره لیزر موهای زائد و موارد منع آن بخوانید: فواید لیزر موهای زائد و موارد منع آن

چگونه جراح مناسب را انتخاب کنیم؟

اگر در شهر بابل یا مازندران به دنبال مراکز زیبایی و درمانی هستید، راهنمای زیر را ببینید: بهترین کلینیک زیبایی پوست و مو در بابل | راهنمای کامل درمان و زیبایی در مازندران یادتان باشد انتخاب هر پزشک باید بر پایه تخصص و مجوز او باشد، نه تبلیغات.

۳. روش‌های غیرجراحی؛ چه چیزی واقعاً کار می‌کند؟

بسیاری از خانم‌ها ترجیح می‌دهند به‌جای جراحی، با کرم، ژل یا لوسیون اندازه سینه را تغییر دهند. مسلماً روشی که برش و بیهوشی نداشته باشد خطر کمتری دارد، اما باید واقع‌بین بود:

• کرم‌ها و ژل‌های موضعی، به‌طور اثبات‌شده اندازه پستان را بزرگ یا کوچک نمی‌کنند؛ ادعاهای تبلیغاتی در این زمینه معمولاً پشتوانه علمی ندارد.
• برخی محصولات حاوی هورمون یا ترکیبات ناشناخته‌اند و می‌توانند برای سلامت خطرناک باشند؛ هرگز بدون نظر پزشک مصرف نکنید.
• ورزش‌های تقویت‌کننده عضلات قفسه سینه، حفظ وزن مناسب و استفاده از سوتین مناسب به بهبود ظاهر و حالت پستان کمک می‌کنند، هرچند حجم بافت پستان را تغییر نمی‌دهند.
• مراقبت درست از پوست ناحیه سینه و گردن می‌تواند به سلامت و طراوت آن کمک کند.

برای مراقبت علمی و درست از پوست و بررسی ادعاهای رایج مکمل‌ها بخوانید: راز جوانی پوست: ۱۲ روش مراقبت از پوست و بررسی علمی قرص کلاژن و هیالورونیک اسید و همچنین درباره محصولات موضعی دیگر: کرم‌های مؤثر در درمان جوش و آکنه

۴. پروتز، بارداری و شیردهی

در دوران بارداری و شیردهی، پستان‌ها بزرگ‌تر می‌شوند و غدد شیری فعال می‌شوند. این تغییرات می‌تواند ظاهر پستان دارای پروتز را تغییر دهد و بعد از شیردهی و کاهش حجم، افتادگی یا نامتقارنی ایجاد کند. در بسیاری از افراد شیردهی با پروتز امکان‌پذیر است، اما برش اطراف هاله نوک پستان ممکن است بر مجاری شیری اثر بگذارد. اگر قصد بارداری دارید، این موضوع را پیش از عمل با جراح در میان بگذارید.

پروتز و تشخیص سرطان پستان

پروتز مانع انجام ماموگرافی نیست، اما ممکن است بخشی از بافت پستان را بپوشاند و تصویربرداری را سخت‌تر کند. به همین دلیل:

• پیش از ماموگرافی یا سونوگرافی، حتماً به پرتونگار (رادیولوژیست) اطلاع دهید که پروتز دارید تا از روش‌های تصویربرداری مخصوص استفاده شود.
• غربالگری منظم سرطان پستان را طبق توصیه پزشک ادامه دهید.
• هر توده، درد یا تغییر شکل غیرعادی پستان را سریعاً به پزشک نشان دهید.

۵. بدن شما ابزار نیست

بدن مانند کالایی نیست که در صورت ناراضی بودن بتوان آن را عوض کرد. عوارض جراحی در برخی موارد جبران‌ناپذیر است و می‌تواند بر سلامت جسمی، روحی و روابط خانوادگی و زناشویی تأثیر بگذارد. پیش از تصمیم‌گیری:

• انگیزه خود را بسنجید؛ جراحی را برای خودتان انجام دهید، نه برای فشار اطرافیان یا مقایسه با تصاویر فضای مجازی.
• اگر نارضایتی شدید از ظاهر یا اضطراب و افسردگی دارید، پیش از جراحی با روان‌شناس یا روان‌پزشک مشورت کنید.
• دست‌کم با دو جراح متخصص مشورت کنید و عجله نکنید.

جست‌وجوی جوانی و زیبایی هم باید با نگاه علمی همراه باشد. در این باره بخوانید: آیا جوانسازی انسان‌ها نزدیک است؟

۶. پرسش‌های متداول

آیا پروتز سینه مادام‌العمر است؟

خیر. پروتز مادام‌العمر نیست و احتمال نیاز به جراحی مجدد، تعویض یا خارج کردن آن در طول زمان وجود دارد.

آیا پروتز باعث سرطان پستان می‌شود؟

پروتز خطر ابتلا به سرطان پستان را به‌طور کلی بالا نمی‌برد، اما نوع نادری از لنفوم (BIA-ALCL) با پروتزهای دارای سطح زبر ارتباط دارد.

آیا با پروتز می‌توان شیر داد؟

در بسیاری از افراد بله، اما بسته به محل برش و تکنیک جراحی ممکن است شیردهی دشوارتر شود. پیش از عمل با جراح مشورت کنید.

آیا کرم سینه می‌تواند اندازه آن را تغییر دهد؟

شواهد علمی معتبری برای این ادعا وجود ندارد. از مصرف محصولات ناشناس و حاوی هورمون بپرهیزید.

جمع‌بندی

پروتز سینه می‌تواند برای افرادی که با آگاهی و شرایط مناسب تصمیم می‌گیرند، نتیجه رضایت‌بخشی داشته باشد، اما بدون خطر و عارضه نیست. انتخاب جراح متخصص و دارای مجوز، آگاهی از عوارض، پیگیری منظم و غربالگری سرطان پستان مهم‌ترین اصول ایمنی هستند. تصمیم خود را با دقت و با مشورت پزشک بگیرید و از دستمزد پایین یا تبلیغات پر زرق‌وبرق فریب نخورید.

منابع

• U.S. Food and Drug Administration. Breast Implants: Risks and Complications; Update on FDA's Recommendations for Breast Implants (including boxed warning and patient decision checklist), 2021.
• American Society of Plastic Surgeons. Breast Augmentation: Patient Safety Information.
• Spear SL, Baker JL. Classification of capsular contracture after prosthetic breast reconstruction. Plastic and Reconstructive Surgery, 1995.
• American College of Radiology. ACR Appropriateness Criteria and Practice Parameters for Breast Imaging in Women with Implants.